Αν ήμουν Κυβέρνηση θα νομοθετούσα για την ακαριαία αντιμετώπιση των καρτέλ

Αν ήμουν Κυβέρνηση θα νομοθετούσα για την ακαριαία αντιμετώπιση των καρτέλ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΛΛΑΓΗΣ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΚΑΡΤΕΛ

ΠΟΙΝΙΚΕΣ ΕΥΘΥΝΕΣ

ΠΡΟΤΑΣΗ

1. Ποινή φυλάκισης τουλάχιστον δυο ετών για κάθε παράβαση του δικαίου του ανταγωνισμού και όχι μόνο για την οριζόντια εναρμόνιση. Δηλαδή να ισχύσει και για την κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης και για την εφαρμογή παράνομων όρων στα συμβόλαια συνεργασίας και γενικά για κάθε παράβαση της νομοθεσίας περί ελευθέρου Ανταγωνισμού.
2. Υποχρεωτική έκτιση ποινής για δυο-τέσσερις μήνες στις φυλακές και δικαίωμα εξαγοράς του υπολοίπου της ποινής.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Τα στελέχη των πολυεθνικών για το μόνο που ανησυχούν είναι η προσωπική τους ευθύνη. Τα πρόστιμα τους είναι αδιάφορα. Το μόνο που τους νοιάζει είναι να μην καθίσουν στο σκαμνί. Άρα η πρόβλεψη ποινής φυλάκισης θα είναι μέτρο ιδιαίτερα αποτρεπτικό.

ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΩΞΗ

ΠΡΟΤΑΣΗ

3. Η άσκηση ποινικής δίωξης κατά των υπευθύνων προσώπων των καρτέλ να γίνεται με ειδική διαδικασία «εξαιρετικά κατεπείγουσας».
4. Η ποινική δίωξη των φυσικών προσώπων, από την ώρα που η προβλεπόμενη ποινή φυλάκισης είναι τουλάχιστον έξι μήνες, σημαίνει ότι το αδίκημα εμπίπτει στον νόμο για το ξέπλυμα μαύρου χρήματος. Αυτό σημαίνει ότι το φυσικό πρόσωπο θα διωχθεί όχι μόνο για παράβαση του Ν3959/2011 (περί ελεύθερου ανταγωνισμού) αλλά και για παράβαση του νόμου 3691/2008 (ξέπλυμα μαύρου χρήματος).
5. Η Επιτροπή Ανταγωνισμού θα στέλνει στην Εισαγγελία πλήρη δικογραφία και όχι απλά την απόφασή της. Στην δικογραφία θα συμπεριλαμβάνει τα λεπτομερή στοιχεία των υπευθύνων φυσικών προσώπων που διοικούσαν τα καρτέλ τον χρόνο που παρανομούσαν, σε Ελλάδα και εξωτερικό, ώστε να επιταχυνθεί η άσκηση ποινικής δίωξης. Στην περίπτωση που η ιδιοκτησία των εταιρειών που εμπλέκονται δεν είναι ξεκάθαρη σε επίπεδο φυσικών προσώπων (πχ ανήκουν σε αλλοδαπές εταιρείες), από την έναρξη της διαδικασίας η Επιτροπή Ανταγωνισμού είναι υποχρεωμένη να αναζητήσει μέσω των νομικών προσώπων τα φυσικά πρόσωπα που έχουμε πλειοψηφικό ποσοστό ιδιοκτησίας. Τα δε νομικά πρόσωπα είναι υποχρεωμένα να προσκομίσουν επίσημα στοιχεία από κρατικό φορέα και σε αντίθετη περίπτωση θα τιμωρούνται με σημαντικό πρόστιμο.
6. Επειδή τα αδικήματα είναι αυτεπαγγέλτως διωκόμενα μερικές φορές δεν υπάρχει άμεσα ενδιαφερόμενος (πχ καταγγέλων) για να παρακολουθεί την εξέλιξη κάθε δικογραφίας. Στις περιπτώσεις αυτές είναι αυξημένο το ενδεχόμενο να «ατονήσει» μια υπόθεση. Η Επιτροπή Ανταγωνισμού οφείλει να παρακολουθεί στενά κάθε δικογραφία ώστε να επιτευχθεί η έγκαιρη εκδίκαση ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ. Η Επιτροπή Ανταγωνισμού δημοσιοποιεί στην ιστοσελίδα της, αμέσως μόλις ενημερωθεί, την δικάσιμο, το κατηγορητήριο και τους κατηγορουμένους κάθε υπόθεσης, ώστε να είναι σε θέση να παρασταθεί ως πολιτικώς ενάγων ο καθείς που θεωρεί ότι ζημιώθηκε άμεσα ή έμμεσα από τις εταιρείες που παραβίασαν την νομοθεσία. Ανάλογα πράττει για κάθε στάδιο της διαδικασίας.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Η ταχεία ποινική δίωξη θα αποθαρρύνει τα φυσικά πρόσωπα των καρτέλ στο να διαπράξουν τις παράνομες πράξεις τους. Η δημοσιότητα κάθε δίκης θα ενθαρρύνει στην συμμετοχή των ζημιωθέντων σε αυτήν και θα αποθαρρύνει ακόμα περισσότερο τους υποψηφίους παραβάτες της νομοθεσίας.

ΠΑΡΑΓΡΑΦΗ ΠΟΙΝΙΚΩΝ ΕΥΘΥΝΩΝ

ΠΡΟΤΑΣΗ

Πάντα στο πνεύμα της σκληρής τιμωρίας των υπευθύνων των καρτέλ, θα πρέπει να προβλεφθεί η 20ετής παραγραφή των αδικημάτων των ανταγωνισμού.

Μάλιστα αυτό γίνεται ακόμα περισσότερο αναγκαίο στο πλαίσιο του ισχύοντος νόμου που δίνει την δυνατότητα στην Επιτροπή Ανταγωνισμού να αφήνει επισήμως στην άκρη υποθέσεις, που ναι μεν είναι αποδεδειγμένα παρανομίες, αλλά επειδή δεν είναι μεγάλης σημαντικότητας δεν θα τις εξετάζει κατά προτεραιότητα. Αν δηλαδή κάποιος κάνει σήμερα μια καταγγελία που αφορά παραβάσεις τριών ετών πριν, επειδή η Επιτροπή Ανταγωνισμού θα την αφήσει στην άκρη, όταν κάποτε εξεταστεί, πχ σε 4 χρόνια, όλα τα ποινικά αδικήματα θα έχουν παραγράφει.

Το ελάχιστο που μπορεί να προβλέψει ο νομοθέτης είναι η πρόβλεψη για διακοπή της παραγραφής των ποινικών ευθυνών για τα φυσικά πρόσωπα από την ώρα που ξεκινάει η έρευνα της Επιτροπής Ανταγωνισμού. Η Επιτροπή Ανταγωνισμού, με κάθε καταγγελία, θα κάνει κάποια διαδικασία που θα αποφασίσει η οποία θα σταματάει την παραγραφή των ποινικών αδικημάτων, διαδικασία που θα λαμβάνει υπόψη της την μυστικότητα που πρέπει να έχει κάθε υπόθεση.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Αν επιτευχθεί διακοπή της παραγραφής τότε αυτό θα σημαίνει ακόμα βαρύτερες ποινικές ευθύνες για τους εγκληματίες των καρτέλ, άρα ακόμα περισσότερη αποτροπή της κλοπής των καταναλωτών.

ΞΕΠΛΥΜΑ ΜΑΥΡΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ-ΑΜΕΣΗ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΗΣ

ΠΡΟΤΑΣΗ

7. Η Επιτροπή Ανταγωνισμού θα αποστέλλει τις αποφάσεις της και στην Αρχή για την Νομιμοποίηση Εσόδων από εγκληματικές Δραστηριότητες (Ξέπλυμα Μαύρου Χρήματος) στις περιπτώσεις όπου ενεργοποιείται ο σχετικός νόμος (σήμερα στην οριζόντια εναρμόνιση).
8. Η Αρχή για το Μαύρο Χρήμα θα πρέπει άμεσα να δράσει και να δεσμεύσει την περιουσία που παράνομα αποκτήθηκε από νομικά πρόσωπα και φυσικά πρόσωπα.
9. Ανάλογα η Αρχή για το Μαύρο Χρήμα θα δεσμεύσει όλα τα κέρδη των φυσικών προσώπων των καρτέλ που συμμετείχαν στις παράνομες δράσεις.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Το καρτέλ θα απολέσει αμέσως τα παράνομα κέρδη του κατά συνέπεια θα έχει ισχυρή αποτροπή από το να παρανομήσει. Το ίδιο ισχύει για τα φυσικά πρόσωπα που εκτελούν τις παρανομίες αφού και αυτά θα χάσουν ότι κέρδισαν (μπόνους κλπ).

ΚΑΛΥΨΗ ΔΑΠΑΝΩΝ ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΑ

ΠΡΟΤΑΣΗ

Στην περίπτωση όπου ο καταγγέλων δεν λαμβάνει ποσοστό επί του προστίμου (όπως προτείνουμε παρακάτω) ώστε να μπορέσει να καλύψει τα έξοδα νομικής υποστήριξης θα γίνει υποχρεωτική η κάλυψη της δαπάνης νομικής υποστήριξης μιας καταγγελίας κατά καρτέλ από το Επιμελητήριο στο οποίο ανήκει ο καταγγέλων. Αν το Επιμελητήριο δεν διαθέτει τους απαραίτητους πόρους την δαπάνη θα καλύπτει η Κεντρική Ένωση Επιμελητηρίων Ελλάδας η οποία με την σειρά της θα λαμβάνει το κόστος από όλα τα Επιμελητήρια της Ελλάδας, αναλογικά με την δυναμικότητά τους.

Το Επιμελητήριο θα καλύπτει τα έξοδα στήριξης της καταγγελίας ενώπιον της Επιτροπής Ανταγωνισμού και ενώπιον κάθε δικαστηρίου που θα χρειαστεί να παρασταθεί ο καταγγέλων προς υποστήριξη της καταγγελίας του (ασφαλιστικά μέτρα, Εφετείο, ΣτΕ κλπ)

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Τα έσοδα των Επιμελητηρίων είναι από τα μέλη τους και προσφέρονται ώστε να προστατεύονται τα συμφέροντα τους. Η κάλυψη της δαπάνης νομικής υποστήριξης με την χρήση εξειδικευμένων γραφείων θα διευκολύνει στα μέγιστα την μάχη κατά των καρτέλ και θα κόψει από τα καρτέλ το πλεονέκτημα να τα βάζουν με οικονομικά αδυνάτους.

ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ ΣΤΙΣ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΕΣ ΤΩΝ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΩΝ

ΠΡΟΤΑΣΗ

Στις περιπτώσεις που μία καταγγελία στην Επιτροπή Ανταγωνισμού την καταθέτει ή την υποστηρίζει Επιμελητήριο, η Επιτροπή Ανταγωνισμού θα εξετάζει την καταγγελία κατά προτεραιότητα, ανάλογη με την προτεραιότητα που δίνει (με βάση τον νόμο) στις καταγγελίες του Υπουργού Ανάπτυξης.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Τα Επιμελητήρια είναι το φυσικό σπίτι των μικρών επιχειρήσεων που δέχονται τις καταχρηστικές πρακτικές των καρτέλ. Η δυνατότητα τους να ελέγξουν τις καταγγελίες και να τις παραπέμψουν στην Επιτροπή Ανταγωνισμού η οποία υποχρεωτικά θα τις εξετάσει κατά προτεραιότητα, θα βάλει ένα ακόμα εμπόδιο στα καρτέλ.

ΤΑΧΕΙΑ ΕΚΔΙΚΑΣΗ ΑΠΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΕΦΕΤΕΙΟ ΚΑΙ ΣτΕ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ ΤΟΥ ΚΑΡΤΕΛ

ΠΡΟΤΑΣΗ

10. Ειδική διαδικασία με την οποία οτιδήποτε σχετίζεται με υπόθεση της Επιτροπής Ανταγωνισμού θα εκδικάζεται σε βαθμό εξαιρετικά επείγοντος από τα δικαστήρια (Διοικητικό Εφετείο, Διοικητικό Πρωτοδικείο (αναφορικά με τα πρόστιμα και την καταβολή τους), Συμβούλιο της Επικρατείας).
11. Ο προσδιορισμός της συζήτησης θα γίνεται σε ένα μήνα από την κατάθεση των δικογράφων και οι αποφάσεις θα εκδίδονται κατά προτεραιότητα.
12. Ήδη ο νέος νόμος ορίζει την δημιουργία ειδικού τμήματος στο Διοικητικό Εφετείο για τις υποθέσεις αυτές, άμεση ενεργοποίηση αυτού.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Τα καρτέλ σήμερα εκμεταλλεύονται τις καθυστερήσεις της Δικαιοσύνης προς όφελος τους. Με τον τρόπο αυτό και η Δικαιοσύνη θα αποδίδεται (ώστε να μην διαμαρτυρηθεί κανείς) αλλά και το πλεονέκτημα του χρόνου θα εξαφανίζεται για τα καρτέλ.

ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΠΟΙΝΙΚΑ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΜΜΕΣΑ ΖΗΜΙΩΘΕΝΤΕΣ

ΠΡΟΤΑΣΗ

13. Η σχετική νομοθεσία θα επιτρέπει την δήλωση παράστασης πολιτικής αγωγής και από τους εμφανώς έμμεσα ζημιωθέντες στα ποινικά δικαστήρια που δικάζονται οι υπεύθυνοι των εταιρειών που παραβίασαν το Δίκαιο του Ανταγωνισμού

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Μειώνεται η δυνατότητα να αποφύγουν τις ποινικές τους ευθύνες τα καρτέλ στις περιπτώσεις που είναι δυσδιάκριτη η άμεση ζημία αυτών που θέλουν να στηρίξουν το κατηγορητήριο.

ΤΑΧΕΙΑ ΚΑΘΑΡΟΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΣΕ ΚΑΘΕ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

ΠΡΟΤΑΣΗ

14. Οι αποφάσεις που σχετίζονται με την Επιτροπή Ανταγωνισμού καθαρογράφονται ταχύτατα με ευθύνη της Επιτροπής Ανταγωνισμού και κοινοποιούνται κατά προτεραιότητα στις εταιρείες που προσέφυγαν κατά αυτών. Ανάλογη διαδικασία θα ισχύει υποχρεωτικά για κάθε σχετική υπόθεση σε κάθε στάδιο της Δικαιοσύνης (ποινικά δικαστήρια, διοικητικά δικαστήρια, ανώτατα δικαστήρια).

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Μηδενισμός απώλειας χρόνου για την τιμωρία των καρτέλ.

ΜΕΤΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ

ΠΡΟΤΑΣΗ

15. Έλεγχος πόθεν έσχες για όλα τα στελέχη της Επιτροπής Ανταγωνισμού που εξετάζουν υποθέσεις καρτέλ και τα οποία έχουν ρόλο κλειδί στην τιμωρία ή μη ενός καρτέλ και στην έγκαιρη δράση για την τιμωρία αυτού. Ο έλεγχος αυτός θα γίνεται σε βαθμό δεύτερου βαθμού συγγένειας των στελεχών της Επιτροπής Ανταγωνισμού.
16. Πλήρης απαγόρευση για εργασία, σε συγκεκριμένες θέσεις στην Επιτροπή Ανταγωνισμού, υπαλλήλων που έχουν συγγενική σχέση πρώτου βαθμού με πολιτικά πρόσωπα. Εάν προκύψει τέτοια σχέση άμεση μετάθεση του εργαζομένου σε άλλο πόστο.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Αποτροπή των καρτέλ να «συνεργαστούν» αθέμιτα με στελέχη της διωκτικής τους αρχής μέσω πολιτικών διασυνδέσεων.

ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΤΩΝ ΑΛΥΣΙΔΩΝ ΣΟΥΠΕΡ ΜΑΡΚΕΤ ΝΑ ΔΙΑΘΕΣΟΥΝ ΤΟ 25% ΤΟΥ «ΡΑΦΙΟΥ» ΤΟΥΣ, ΧΩΡΙΣ ΧΡΗΜΑΤΙΚΟ ΑΝΤΑΛΛΑΓΜΑ (ΑΕΡΑ), ΣΕ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΑΝΗΚΟΥΝ ΣΤΙΣ ΙΣΧΥΡΕΣ ΤΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ.

ΠΡΟΤΑΣΗ

Είναι γνωστό το γεγονός ότι για να μπει κάποιος παραγωγός στο ράφι των μεγάλων αλυσίδων Σούπερ Μαρκετ θα πρέπει να καταβάλει σημαντικά ποσά σαν αέρα. Η είσοδος του επίσης εξαρτάται από το καθεστώς στην αγορά του συγκεκριμένου προϊόντος, δηλαδή αν οι εταιρείες που ελέγχουν το μεγάλο κομμάτι της αγοράς αυτής θα επιτρέψουν στην αλυσίδα Σούπερ Μάρκετ να δεχτεί και τον νέο ανταγωνιστή. Ο τρόπος αποτροπής εισόδου είναι πολύ απλό: έμμεσες ή άμεσες απειλές προς την αλυσίδα ότι θα «χαλάσουν» οι όροι συνεργασίας με τους δυνατούς. Μάλιστα από αυτές τις μεθόδους δεν ξεφεύγουν και μεγάλες εταιρείες-παραγωγοί οι οποίες αποφασίζουν να εισέλθουν σε νέα αγορά και βρίσκονται αντιμέτωπες με ήδη καθιερωμένες καταστάσεις.

Η πρόταση είναι απλή. Με νομοθετική ρύθμιση (λόγω του ιδιάζοντος καθεστώτος) θα αναγκαστούν οι μεγάλες αλυσίδες Σούπερ Μαρκετ, να διαθέτουν συγκεκριμένο χώρο (το 25%) από το «ράφι» κάθε κατηγορίας προϊόντων σε εταιρείες που δεν ανήκουν στις λεγόμενες «κατέχουσες δεσπόζουσα θέση» στην αγορά του προϊόντος αυτού. Αν δηλαδή σε μια κατηγορία προϊόντος τρεις εταιρείες κατέχουν το 80% αυτής της αγοράς, το «ελεύθερο ράφι» θα φιλοξενήσει υποχρεωτικά 2-3 εταιρείες μικρότερες. Ενδεχομένως να χρειαστεί, για περιορισμένο χρονικό διάστημα, να φορολογηθεί με 90% φόρο το ποσό που καταβάλουν οι επιχειρήσεις ως αέρα στα Σούπερ Μαρκετ ώστε να αποτραπεί το τεράστιο εμπόδιο που θέτουν αυτά στους μικρούς εμπόρους ή παραγωγούς. Επίσης ως μέτρο θα μπορούσε να ληφθεί ο υποχρεωτικός έλεγχος πόθεν έσχες έως δεύτερου βαθμού συγγένειας στους αρμοδίους αγοραστές των αλυσίδων Σούπερ Μαρκετ και βεβαίως στους βασικούς μετόχους της αλυσίδας, για να ελεγχθούν οι κάθε λογής καταβολές χρημάτων σε Ελλάδα και εξωτερικό.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Με την ρύθμιση αυτή θα μπουν «αναγκαστικά» στα ράφια των μεγάλων αλυσίδων νέοι παραγωγοί και θα ενταθεί ο ανταγωνισμός. Μπαίνοντας έλληνες παραγωγοί θα προσφέρουν περισσότερες θέσεις εργασίας. Η είσοδος νέων με χαμηλότερες τιμές θα εντείνει τον ανταγωνισμό και θα πέσουν οι τιμές και στις μεγάλες φίρμες.

ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ ΘΥΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΚΑΡΤΕΛ

Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΊΑ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ ΑΠΌ ΤΑ ΚΑΡΤΕΛ ΣΗΜΕΡΑ

Η διαδικασία διεκδίκηση αποζημίωσης από ένα καρτέλ, όπως όλοι γνωρίζουμε, ότι είναι πάρα πολύ δύσκολη έως και αδύνατη.

Η αγωγή αποζημίωσης για λόγους παράβασης του Δικαίου του Ανταγωνισμού είναι μια εκπληκτικά δύσκολη αγωγή όπου ο ενάγων πρέπει να αποδείξει πέραν πάσης αμφιβολίας την ζημιά του. Για να το κάνει αυτό θα πρέπει να καταβάλει σημαντικά ποσά σε εξειδικευμένους δικηγόρους και σε οικονομολόγους, ποσά που ως θύμα καρτέλ είναι αδύνατον να καταβάλει (αν βρίσκεται σε άριστη οικονομική κατάσταση μάλλον το καρτέλ δεν τον έχει ζημιώσει καθόλου…).

Αφού καταβάλει τα ποσά αυτά στους εξειδικευμένους δικηγόρους θα καταθέσει την αγωγή του και θα λάβει δικάσιμο μετά από 2 χρόνια. Όταν έρθει ο χρόνος της δίκης και για να δικαστεί η αγωγή, θα πρέπει να προκαταβάλει το δικαστικό ένσημο. Δηλαδή μια εταιρεία που ένα καρτέλ την οδήγησε σε εξόντωση θα πρέπει να βρει, ενδεχομένως, δεκάδες χιλιάδες ευρώ για το δικαστικό ένσημο, αλλιώς η δίκη δεν θα γίνει ποτέ!!!

Όπως είναι σύνηθες το καρτέλ θα επιδιώξει να λάβει όσες περισσότερες αναβολές γίνεται και ακόμα και αν καταδικαστεί θα προσφύγει σε 2^ο και 3^ο βαθμό, δηλαδή πολλά χρόνια ακόμα. Άρα στον 2^ο και 3^ο βαθμό ο ενάγων μπορεί να μην υφίσταται όχι μόνο ως επιχείρηση αλλά και ως φυσική υπόσταση, αφού τα θύματα είναι συνήθως μικρές επιχειρήσεις στις οποίες ο ιδιοκτήτης πρέπει να παλεύει με χίλια κύματα για να επιβιώσει.

Όμως για να δικαιωθεί ο ενάγων θα πρέπει να είναι κάτοχος σωρείας αποδεικτικών στοιχείων που όμως είναι πρακτικά αδύνατο να κατέχει, αφού τα περισσότερα βρίσκονται στην κατοχή του καρτέλ. άρα, ελλείψει στοιχείων, είναι πολύ πιθανό να απορριφθεί η αγωγή ως αόριστη.

ΠΡΟΤΑΣΗ

17. Υποχρέωση κοινοποίησης από την Επιτροπή Ανταγωνισμού στοιχείων φακέλου υπόθεσης σε όσους έχουν έννομο συμφέρον - ενάγοντες.
18. Ταχεία εκδίκαση των αγωγών των θυμάτων των καρτέλ από τα Δικαστήρια. Από την ώρα της κατάθεσης της αγωγής, ορισμός συζήτησης εντός τριών μηνών, έκδοση απόφασης κατά προτεραιότητα, ανάλογα και στην Έφεση κατά της πρωτόδικης απόφασης και στην ενδεχόμενη προσβολή της εφετειακής απόφασης στο Ανώτατο Δικαστήριο. Σε κάθε στάδιο η διαδικασία θα εκτυλίσσεται ταχύτατα ώστε το πολύ σε 18 μήνες από την κατάθεση της αγωγής να έχει τελεσιδικήσει η υπόθεση.
19. Πλήρης απαλλαγή από το δικαστικό ένσημο και τα λοιπά υποχρεωτικά έξοδα (Ταμείο Νομικών κλπ) για κάθε νομικό πρόσωπο που θα προσφύγει κατά μέλους ενός καρτέλ ή μιας εταιρείας που παραβίασε με οποιονδήποτε τρόπο το Δίκαιο του Ανταγωνισμού.
20. απαγόρευση απόρριψης αγωγής ως αόριστη στις περιπτώσεις των αδικημάτων ανταγωνισμού και υποχρέωση του Δικαστηρίου να ζητήσει από τις εταιρείες που καταδικάστηκαν να προσκομίσουν (με επιμέλεια ουδέτερου τρίτου μέρους, πχ ορκωτού ελεγκτή) όλα τα αποδεικτικά στοιχεία που θα ζητήσουν οι ενάγοντες για να αποδείξουν την ζημιά τους.
21. Τοκοφορία από όταν επήλθε η ζημιά και όχι από την κατάθεση της αγωγής.
22. Εξαναγκασμός του εναγόμενου να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία που είναι στην κατοχή του.
23. Οι τελεσίδικες αποφάσεις της Επιτροπής Ανταγωνισμού θεωρούνται ως δεδικασμένο.
24. Διευκολύνσεις στα θέματα παραγραφής, υπέρ των θυμάτων των καρτέλ.
25. Δικαίωμα αγωγών και από ενώσεις καταναλωτών, επιμελητήρια και άλλους φορείς.

ΠΟΣΟΣΤΟ ΤΟΥ ΠΡΟΣΤΙΜΟΥ ΣΤΟΝ ΚΑΤΑΓΓΕΛΟΝΤΑ

ΠΡΟΤΑΣΗ

Τα καρτέλ έχουν απίστευτους πόρους και τους δαπανούν ώστε να μην μπορεί εύκολα κάποιος να τους τιμωρήσει. Ο μικρός και αδύναμος που θέλει να τους κυνηγήσει δεν έχει τις οικονομικές δυνατότητες να απασχολήσει καλά δικηγορικά γραφεία με αποτέλεσμα να τον τυλίγουν τα καρτέλ σε «μια κόλλα χαρτί».

Να δοθεί το 5%-10% του προστίμου ως αμοιβή σε αυτόν που θα καταγγείλει στην Επιτροπή Ανταγωνισμού μια ή περισσότερες εταιρείες για καταχρηστικές πρακτικές που παραβιάζουν το Δίκαιο του Ανταγωνισμού. Ήδη με τα ισχύοντα στο φορολογικό πλαίσιο, ο καταγγέλων έναν φοροφυγά εισπράττει το 10% του προστίμου από το Υπουργείο Οικονομικών.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ

Το κίνητρο θα είναι ισχυρό για κάποιον να καταγγείλει ένα καρτέλ (εναρμονισμένες πρακτικές ή κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης ή παράνομοι όροι στα συμβόλαια). Με τον τρόπο αυτό θα έχει οικονομική ευχέρεια για να χρησιμοποιήσει το καλύτερο δικηγορικό γραφείο (το οποίο με αυτό το ενδεχόμενο θα αναλάβει εργολαβικά την υπόθεση). Είναι αυτονόητο ότι για να λάβει αμοιβή δεν θα αρκεί η απλή καταγγελία αλλά η συνεργασία με την Επιτροπή Ανταγωνισμού σε όλα τα στάδια της διαδικασίας (έως και το ΣτΕ) ώστε να αποκαλυφθεί και να τιμωρηθεί το καρτέλ.

ΔΙΑΦΟΡΑ

1. Υπαιτιότητα

Θέσπιση αντικειμενικής ευθύνης εμπλεκόμενων επιχειρήσεων στο πρότυπο του παραγωγού ελαττωματικών προϊόντων.

2. Ζημία

Επειδή στην πράξη οι ενάγοντες δεν δύνανται να προσδιορίσουν με ακρίβεια τα διαφυγόντα κέρδη τους ή και τον αιτιώδη σύνδεσμο μεταξύ της παράνομης συμπεριφοράς και της ζημίας, ένεκα των δυσκολιών στοιχειοθέτησης ότι οι επικαλούμενες απώλειες ήταν πράγματι αποτέλεσμα της αντι-ανταγωνιστικής πρακτικής και δεν οφείλονται σε άλλους λόγους (συνθήκες της αγοράς, οικονομική ύφεση κλπ), προτείνεται να μην αγνοηθούν τα επιχειρήματα υπέρ του κυρωτικού χαρακτήρα της αποζημίωσης (αρκεί οι επιβαρύνσεις αυτές να μην είναι υπέρμετρες και να σέβονται την αρχής της αναλογικότητας). Κάτι τέτοιο δεν είναι ξένο στην ελληνική έννομη τάξη. Τουλάχιστον στις περιπτώσεις που οι εναγόμενες επιχειρήσεις δεν προσκομίζουν ζητηθέντα από το δικαστήριο κρίσιμα στοιχεία που βρίσκονται στην κατοχή τους. Ήδη προβλέπεται νομοθετικά η αποζημίωση να υπερβαίνει το ύψος της πραγματικής ζημίας, ικανοποιώντας πέρα από τον αποκαταστατικό σκοπό ή αντ’ αυτού και τον προληπτικό, αποτρεπτικό σκοπό, στην αξίωση λ.χ. αποζημίωσης από τον προσβολέα της πνευματικής ιδιοκτησίας βάσει του άρθρου 65 παρ. 2 και 3 του Ν. 2121/1993, η οποία ξεπερνά την πραγματική ζημία του δικαιούχου.

3. Αποδείξεις

Αξιοποιώντας τη διάταξη του άρθρου 10 παρ. 14 του Ν. 2251/1994, που παρέχει το δικαίωμα στις ενώσεις καταναλωτών «να ζητούν και να λαμβάνουν πληροφορίες για θέματα που ανάγονται στα συμφέροντα των καταναλωτών από δημόσιες υπηρεσίες, νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, δημόσιους οργανισμούς και επιχειρήσεις, νομικά πρόσωπα του ευρύτερου δημόσιου τομέα», να συμπεριληφθούν ρητά και τα Επιμελητήρια όσον αφορά εισφερόμενες υποθέσεις ενώπιον της ΕΠΑΝΤ.

4. Συλλογικές αγωγές

Ενεργοποίηση συλλογικών αγωγών ειδικά για υποθέσεις ανταγωνισμού στο πρότυπο του Ν. 2251/94.

5. Νομική βοήθεια

Ενεργοποίηση διατάξεων νομικής βοήθειας (Οδηγία 8/2008) και στις δίκες αστικών αποζημιώσεων λόγω παραβάσεως των κανόνων του ελεύθερου ανταγωνισμού.

6. Παραγραφή

Ενόσω διαρκεί η διοικητική διαδικασία ενώπιον της ΕΠΑΝΤ, να αναστέλλεται η παραγραφή της αξιώσεως τόσο για τις ζημιωθείσες επιχειρήσεις όσο και για τους καταναλωτές, οι οποίοι ασκούν συνήθως συλλογική αγωγή. Αναστολή επίσης και της προθεσμίας παραγραφής του άρθρου 10 παρ. 18 του Ν. 2251/94 (συλλογική αξίωση χρηματικής ικανοποίησης).

7. Αναδρομικότητα

Κάθε νέα νομοθετική ρύθμιση να ισχύει για κάθε εκκρεμή αγωγή που αφορά αποζημίωση από εταιρείες που παραβίασαν την νομοθεσία του ελεύθερου ανταγωνισμού καθώς και για κάθε εκκρεμή υπόθεση ενώπιον της Επιτροπής Ανταγωνισμού.

Αν ενδεχομένως η αναδρομικότητα της ισχύος είναι ανέφικτη, θα μπορούσε να γίνει ρύθμιση για ισχύ της νέας νομοθετικής ρύθμισης για κάθε υπόθεση που είναι «ανοιχτή» ενώπιον της Επιτροπής Ανταγωνισμού. Με την έννοια «ανοιχτή» να συμπεριληφθούν και όλες οι υποθέσεις για τις οποίες η Επιτροπή Ανταγωνισμού δεν έχει πραγματοποιήσει έλεγχο εφαρμογής των αποφάσεών της (έως την ημερομηνία ψήφισης του νέου νόμου) ή έχει πραγματοποιήσει και δεν έχει εντοπίσει να συμμορφώνονται οι καταδικασμένες εταιρείες.

8. Ευθύνη φυσικών προσώπων

            Είναι πρόσφατο το παράδειγμα των πτηνοτροφικών επιχειρήσεων που κατηγορούνται για σύσταση καρτέλ για περίοδο 16 ετών. Δυο από αυτές τις επιχειρήσεις, σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, έχουν ήδη πτωχεύσει. Κατά συνέπεια η λήψη αποζημιώσεων από τα νομικά πρόσωπα καθίσταται αδύνατη. Τι ωραίος τρόπος για την αποφυγή των ευθυνών… Προτείνουμε όπως οριστεί ρητά στον νέο νόμο η ταυτόχρονη ευθύνη προς αποζημίωση κάθε τρίτου όλων των μελών των ΔΣ των εταιρειών που θα τιμωρηθούν για παράνομες πρακτικές. Αν αυτό δεν προβλεφθεί θα διαπιστωθεί το φαινόμενο της πτώχευσης εταιρειών που παρανομούν επί σειρά ετών ώστε να αποφύγουν κάθε αποζημίωση σε τρίτο. Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να ληφθεί όσον αφορά τους πραγματικούς ιδιοκτήτες μιας επιχείρησης, διότι είναι σύνηθες το φαινόμενο των «αχυράνθρωπων» με στόχο να μην βρεθούν περιουσιακά στοιχεία σε αυτούς και ο πραγματικός ιδιοκτήτης του καρτέλ να γλιτώνει κάθε αποζημίωση.

Φλωράς Γιώργος

Επιχειρηματίας

Μέλος του ΔΣ του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών

Πρόεδρος της Επιτροπής Ανταγωνισμού του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών